Онлайн білім беру дәстүрлі мектептің орнын баса ма?

(сурет: жасанды интеллект ЖИ)

Жиырма бірінші ғасыр — цифрлық технологиялардың салтанат құрған дәуірі. Бүгінде интернет өміріміздің барлық саласына еніп, білім беру жүйесіне де айтарлықтай өзгерістер әкелді. Әсіресе, пандемия кезеңінен кейін «Онлайн білім беру дәстүрлі мектептің орнын толықтай баса ала ма?»  деген сұрақ қоғамда үлкен пікірталас тудырды. Бір қарағанда, қашықтықтан оқытудың мүмкіндіктері шексіз көрінгенімен, мәселенің тереңіне үңілсек, жауап соншалықты оңай емес.

Технологияның артықшылығы, шексіз мүмкіндіктер. Онлайн білім берудің ең басты артықшылығы — қолжетімділік пен икемділік. Оқушы әлемнің кез келген нүктесінде отырып, Гарвард немесе Оксфорд секілді үздік университеттердің курстарын тыңдай алады. Уақытты үнемдеу, жеке қарқынмен оқу және мультимедиялық ресурстарды (видео, интерактивті тапсырмалар) кеңінен қолдану — бұл заманауи оқушы үшін үлкен мүмкіндік. Бұған қоса, онлайн формат білімді демократияландырады. Қаржылық жағдайы немесе географиялық орналасуына байланысты сапалы білімге қол жеткізе алмай жүрген ауыл балалары үшін цифрлық платформалар нағыз «білім көпіріне» айналды.

Дәстүрлі мектеп, тек білім емес, тәрбие ордасы.  Алайда, мектеп — бұл тек ақпарат алатын орын емес. Ол — баланың әлеуметтік ортасы. Дәстүрлі мектептің онлайн формат алмастыра алмайтын бірнеше іргелі құндылықтары бар. Біріншіден, әлеуметтену. Құрдастарымен қарым-қатынас, дос табу, конфликтілерді шешуді үйрену және командада жұмыс істеу дағдылары тек тікелей байланыс кезінде қалыптасады. Екіншіден, эмоционалды интеллект. Мұғалімнің көзқарасы, дауыс ырғағы және оқушыға көрсететін жеке қолдауы экран арқылы толық жетпейді. Ұстаз — тек бағыт беруші ғана емес, тұлға ретінде үлгі болатын тәрбиеші. Үшіншіден, тәртіп пен жауапкершілік. Үйде отырып, оқу жоғары деңгейдегі өзін-өзі басқаруды талап етеді. Көптеген балалар үшін мектептегі қатаң кесте мен ортаның қысымы оқуға деген ынтаны сақтауға көмектеседі. Шындығына келгенде, онлайн білім беру дәстүрлі мектепті «жоюы»  емес, оны толықтыруы тиіс.

Болашақ – «аралас оқыту» жүйесінде. Бұл жүйеде теориялық білімді онлайн платформалардан меңгеріп, ал мектеп қабырғасында практикалық жұмыстар, пікірталастар мен зертханалық тәжірибелер жасау тиімдірек. «Білім — бұл тек толтырылатын ыдыс емес, тұтатылатын алау». Егер технология сол алауды жағуға көмектессе, ол — құрал, бірақ ол алауды жағатын адамның — ұстаздың орнын баса алмайды.

Қорыта айтқанда, онлайн білім беру дәстүрлі мектепті толықтай ысырып тастамайды. Ол білім беру процесін трансформациялайды, оны икемді әрі қызықты етеді. Біз тек қағаз бен қаламның дәуірінен цифрлық дәуірге өттік, бірақ білімнің түпкі мәні — адам мен адамның арасындағы рухани және интеллектуалдық байланыс өзгеріссіз қалады. Мектеп қабырғасы мен цифрлық технологияның үйлесімі ғана болашақтың бәсекеге қабілетті тұлғасын тәрбиелей алады.

Толғанай  ЖАҚСЫЛЫҚҚЫЗЫ

Алматы қаласы Білім Басқармасының

Алатау ауданы бойынша «№26 ЖББМ»  11 – сынып оқушысы