Сурет:ЖИ, жолдаған автор
Бала тәрбиесі — ұлт болашағын қалыптастыратын маңызды міндеттердің бірі. Осы тұрғыдан алғанда мектепке дейінгі білім беру жүйесінің рөлі ерекше. Өйткені адамның тұлға ретінде қалыптасуының алғашқы кезеңі дәл осы балабақша қабырғасынан басталады. Баланың дүниетанымы, қарым-қатынас мәдениеті, танымдық қабілеті мен шығармашылық қасиеттері мектепке дейінгі кезеңде қарқынды дамиды.
Ғалымдардың зерттеулеріне сәйкес, адам миының даму қарқынының басым бөлігі өмірінің алғашқы бес-алты жылында қалыптасады. Осы кезеңде бала қоршаған ортаны танып, сөйлеуді, ойлауды және өзгелермен қарым-қатынас жасауды үйренеді. Сондықтан мектепке дейінгі тәрбие мен білім баланың келешек өміріне тікелей әсер етеді. Бүгінде дамыған елдердің тәжірибесі де ерте жастағы білім беруге инвестиция салудың тиімді екенін көрсетіп отыр.
Балабақша — тек баланы мектепке дайындайтын мекеме ғана емес, оның әлеуметтік ортаға бейімделуіне ықпал ететін маңызды тәрбие ошағы. Мұнда балалар құрдастарымен қарым-қатынас жасауды, ұжымда жұмыс істеуді, өз ойын еркін жеткізуді үйренеді. Сонымен қатар тәрбиешілердің көмегімен шығармашылыққа, еңбекқорлыққа және жауапкершілікке баулынады.
Өмірлік тәжірибеде де мектепке дейінгі білімнің пайдасы айқын байқалады. Мысалы, балабақшаға барған балалардың көпшілігі мектептің алғашқы күндерінен-ақ сабаққа тез бейімделіп, жаңа ортада өзін еркін ұстайды. Олар топпен жұмыс істеуге, мұғалімнің тапсырмаларын орындауға және сыныптастарымен тіл табысуға дайын болып келеді. Ал мектепке дейінгі дайындықтан өтпеген балалардың жаңа ортаға бейімделуі кейде ұзаққа созылуы мүмкін.
Қазіргі таңда елімізде мектепке дейінгі білім беру саласын жетілдіруге ерекше көңіл бөлінуде. Жаңа балабақшалар ашылып, оқыту бағдарламалары жаңартылып, балалардың жан-жақты дамуына жағдай жасалуда. Сонымен қатар ерекше білім беруді қажет ететін балаларды қолдау бағытында да маңызды жұмыстар жүргізілуде. Бұл білім беру жүйесінің қолжетімділігі мен сапасын арттыруға мүмкіндік береді.
Дегенмен салада шешімін күткен мәселелер де жоқ емес. Кейбір өңірлерде балабақша орындарының жетіспеушілігі, материалдық-техникалық базаны жаңарту қажеттілігі және білікті мамандар тапшылығы байқалады. Мұндай мәселелерді шешу мектепке дейінгі білім беру сапасын одан әрі арттыруға жол ашады.
Мектепке дейінгі білім беру тек оқу мен тәрбиені ғана емес, ұлттық құндылықтарды бойға сіңіруді де көздейді. Балалар балабақшада мемлекеттік тілді меңгеріп, халық ертегілерімен, ұлттық ойындармен және салт-дәстүрлермен танысады. Бұл олардың туған елінің мәдениетін құрметтеп өсуіне ықпал етеді.
Қорытындылай келе, мектепке дейінгі білім беру — сапалы білім мен саналы тәрбиенің бастауы. Баланың бойындағы қабілетті ашып, оның жан-жақты дамуына жағдай жасау арқылы ғана болашақ ұрпақтың бәсекеге қабілетті болуына жол ашамыз. Бүгінгі балабақшадағы бүлдіршін — ертеңгі ел тізгінін ұстайтын азамат.
НҰРМАШ Нұрай,
Қызылорда облысы, Қазалы ауданы,
Қожабақы ауылы
«№25 орта мектептің» 11 – сынып оқушысы.
Республикалық «Farabi shakirti» журналы
мен www.farabishakirti.kz желілік басылым
сайтының Жас тілшісі
