Сурет: ЖИ, жолдаған автор
Таңертең оянған сәттен бастап қолымыз телефонға созылады. Хабарламаларды тексеру, әлеуметтік желі қарау, видео көру – мұның бәрі күнделікті әдетке айналды. Смартфон адам өмірін жеңілдеткенімен, адамдарды өзіне тәуелді етіп бара жатқандай. Бүгінде қоғамды телефонсыз елестету қиын. Көпшілік бос уақытын телефонмен өткізеді, тіпті жақын адамдармен сөйлескен кезде де назарын экраннан ажырата алмайды.
Смартфон арқылы біз ақпарат аламыз, білім үйренеміз, достарымызбен байланысамыз. Алайда оның шектен тыс қолданылуы адам денсаулығына да, психологиясына да кері әсерін тигізеді. Әсіресе жасөспірімдер арасында телефонға тәуелділік кең таралып барады. Уақытты бос өткізу, ұйқының бұзылуы, шынайы өмірден алыстау – мұның бәрі смартфонға шамадан тыс әуестенудің салдары. Сондықтан смартфонның пайдасы мен зиянын ажыратып, оны дұрыс пайдалану – қазіргі қоғам үшін маңызды мәселелердің бірі.
Бірде сабақ оқып отырып, телефонды қолыма алдым. Бар болғаны бірнеше минутқа ғана әлеуметтік желіні қарап шығамын деп ойлағанмын. Бірақ бір видеодан кейін екіншісі шығып, уақыттың қалай өтіп кеткенін байқамай қалдым. Есімді жиғанда бірнеше сағаттың өтіп кеткенін көріп, уақытымның босқа кеткеніне өкіндім. Сол сәтте смартфонның адамды өзіне қалай тез тәуелді ететінін түсіндім.
Осындай жағдай бүгінде көптеген адамдардың өмірінде кездеседі. Тіпті кейбір адамдар жақындарымен сөйлескен кезде де назарын телефоннан ажырата алмайды. Смартфон ақпарат алуға, білім үйренуге және байланыс жасауға көмектескенімен, оны шамадан тыс қолдану адамды шынайы өмірден алыстата бастайды. Сондықтан телефонды тиімді пайдаланып, уақытты бағалай білу – әр адам үшін маңызды.
Смартфонның пайдалы жақтары да көп. Оның көмегімен адамдар жылдам ақпарат алып, сабақ оқып, әлеммен байланыс жасай алады. Әсіресе оқушылар үшін телефон – білім алуға көмектесетін құрал. Алайда оны шектен тыс қолдану денсаулыққа зиян тигізеді. Ұзақ уақыт телефон қарау көздің көру қабілетін төмендетіп, ұйқының бұзылуына әсер етеді. Сонымен қатар адамдардың бір-бірімен тікелей сөйлесуін азайтып, оларды виртуалды әлемге тәуелді етеді.
Смартфонның зияны да аз емес. Қазіргі кезде көп адам уақытын телефонға жұмсап, пайдалы істерге көңіл бөлмей жатады. Әсіресе әлеуметтік желілер мен түрлі ойындар адамды өзіне тез тартып алады. Соның салдарынан адамдардың сабаққа деген қызығушылығы төмендеп, уақытты дұрыс пайдалану да қиындай түседі.
Сонымен қатар телефонды ұзақ пайдалану денсаулыққа кері әсер етеді. Көздің көру қабілеті нашарлап, адам тез шаршайды. Кейбір адамдар түнге дейін телефон қарап, ұйқы режимін бұзып алады. Бұл адамның денсаулығына ғана емес, көңіл күйіне де әсер етеді. Смартфонға шамадан тыс тәуелді болу адамдарды шынайы өмірден алыстатып, айналасындағы адамдармен қарым-қатынасты азайтады.
Қорытындылай келе, смартфон – адам өмірін жеңілдететін әрі күнделікті тұрмыста маңызды орын алатын құрал. Оның көмегімен адамдар ақпарат алып, білім үйреніп, әлеммен байланыс жасай алады. Алайда смартфонды шектен тыс пайдалану көптеген мәселелерге алып келеді. Телефонға тәуелділік адамның уақытын бос өткізуіне, денсаулығының нашарлауына және шынайы өмірден алыстауына себеп болады.
Қазіргі қоғамда көптеген адамдар телефонсыз бір күнін де елестете алмайды. Бұл технологияның адам өміріне қаншалықты әсер еткенін көрсетеді. Сондықтан әр адам смартфонды орнымен пайдаланып, уақытты тиімді жұмсай білуі керек. Телефон адамға қызмет етуі тиіс, ал адам телефонға тәуелді болмауы қажет. Тек сонда ғана біз технологияны пайдалы құрал ретінде дұрыс
қолдана аламыз.
ҚАНАТҚЫЗЫ Нұрайым,
«№58 Ы.Алтынсарин атындағы шағын жинақты
жалпы білім беретін мектептің» 11 – сынып оқушысы,
Түркістан облысы, Келес ауданы, Бозай ауылы